GHB
HomeGHB9.8 Aanbod en markt

9.8 Aanbod en markt

9.8.1 Samenstelling

Wat is de samenstelling van de GHB die wordt verkocht op de Nederlandse drugsmarkt?

In het kort: Van alle drugsmonsters die in 2025 waren ingeleverd bij de testlocaties, was 1,5% verkocht als GHB. Sinds 2016 schommelt dit percentage rond de 1%. Negen op de tien als GHB verkochte drugsmonsters bevatte ook echt GHB. Het gemiddelde GHB-gehalte was in de afgelopen vijf jaar redelijk stabiel (465 mg/ml in 2025).

Van de ingeleverde drugsmonsters is 1,5% verkocht als GHB

In 2025 werden 269 drugsmonsters ingeleverd die zijn verkocht als GHB ​​​[1]​. Dit is 1,5% van het totaal aantal drugsmonsters (17.585) dat werd ingeleverd bij de testlocaties. Sinds 2016 schommelt het percentage ingeleverde GHB-monsters rond de 1%. Het aantal GHB-monsters dat is ingeleverd is in deze periode wel toegenomen, van 93 in 2016 naar 269 in 2025.

Negen op de tien GHB-monsters bevatten echt GHB

In 2025 zat er in 90,9% van de GHB-monsters echt GHB. Dit percentage is iets lager dan in 2024 (94,3%). De afgelopen tien jaar schommelde dit percentage tussen de 84% en 98%.

GHB-monsters bevatten gemiddeld 465 milligram per milliliter GHB, stabiel over de jaren

In 2025 hadden GHB-monsters in Nederland een gemiddeld GHB-gehalte van 465,0 milligram per milliliter. De afgelopen vijf jaar was dit vrij stabiel. In 2025 had de helft van alle GHB-monsters een GHB-gehalte tussen de 437 en 498 milligram per milliliter. Er zijn grote verschillen in het GHB-gehalte tussen de monsters. Hierdoor is het risico op overdosering relatief groot ​[2]​.

Geen goed beeld van vervuilingen in GHB

Het is niet goed mogelijk om een beeld te krijgen van alle vervuilingen in GHB. Dat komt doordat GHB-monsters sinds 2023  alleen nog worden getest met een FT-IR-apparaat, en niet meer in het laboratorium (zie: Meer informatie over de onderzoeken op deze pagina). Met de FT-IR-methode is het lastig om te zien of er vervuilingen in zitten. Het in kaart brengen van vervuilingen in GHB is minder relevant, omdat GHB zelf meestal de belangrijkste risicostof is. Een uitzondering is 1,4-butaandiol (1,4-BD), een stof die met FT-IR kan worden herkend en ook een belangrijke risicostof is.

Wanneer uit de FT-IR analyse blijkt dat een GHB-monster helemaal geen GHB bevat of wanneer er van tevoren wordt gedacht dat er mogelijk andere stoffen in het monster aanwezig zijn, wordt het monster ook in het laboratorium getest. In 2025 zijn zeven (2,3%) GHB-monsters in het laboratorium getest. Een deel bleek een mix van verschillende stoffen te zijn en een deel bevatte geen psychoactieve stoffen.

GHB soms ook gevonden in als mix verkochte middelen

GHB wordt ook af en toe in vloeistoffen aangetroffen die onder een andere naam verkocht zijn en een mix van stoffen bevatten. In 2025 werd GHB vooral aangetroffen in de mix “Blue 69” (6 keer). Dit staat bekend als mix van GHB, amfetamine, MDMA en de alcoholische drank Blue Curaçao.

Monitoren van de illegale drugsmarkt

Het Drugs Informatie en Monitoring Systeem (DIMS) is een landelijk netwerk van drugstestlocaties. Het DIMS-netwerk bestaat uit 12 instellingen voor verslavingszorg en Stichting Mainline en wordt gecoördineerd vanuit het Trimbos-instituut. Het doel van het DIMS is het inzicht krijgen in de markt van illegale drugs. Consumenten kunnen anoniem hun drugs laten testen bij 32 testlocaties verspreid over heel Nederland. Het DIMS onderzoekt welke stoffen aanwezig zijn in deze ingeleverde drugsmonsters ​[1]​. Niet alle ingeleverde monsters worden geanalyseerd. In 2024 werden 15.280 van de 18.408 ingeleverde monsters geanalyseerd. Hiervoor worden verschillende analysemethoden gebruikt. Welke analysemethoden worden gebruikt hangt onder andere af van de vorm van het drugsmonster en de samenstelling. De meeste analyses worden gedaan in een extern laboratorium met GC-MS (gaschromatografie-massaspectrometrie) en LC-DAD (vloeistofchromatografie). Bepaalde poedermonsters en GHB kunnen soms ook direct op een aantal testlocaties of bij het DIMS-hoofdkantoor geanalyseerd worden met behulp van een FT-IR (Fourier-Transform-Infraroodspectroscopie). Een deel van de monsters in pil-vorm wordt op basis van bepaalde kenmerken, zoals logo, gewicht en diameter, herkend.

In 2023 hebben GHB-monsters alleen een uitslag via de FT-IR ontvangen. Het DIMS is in 2023 namelijk overgestapt naar een nieuw laboratorium. Het nieuwe laboratorium heeft nog geen valide analysemethode voor GHB.

Voorlichting en waarschuwingsfunctie

De testlocaties hebben een belangrijke voorlichtingsfunctie. Consumenten die drugs laten testen krijgen informatie over de effecten en risico’s van de ingeleverde drugs. Als er drugs in omloop zijn die een extra risico met zich meebrengen waarschuwt het DIMS landelijk, regionaal of lokaal, of via sociale media.

Meer informatie over het testen van drugs is te vinden op de website van het DIMS.

Aanvullende informatie

Bronnen

  1. 1.
    Hutten N, Smit-Rigter L. Jaarbericht DIMS 2025 [Internet]. Trimbos-instituut; 2026. Available from: https://www.trimbos.nl/kennisbank/tri-41-034-jaarbericht-dims-2025/
  2. 2.
    Coördinatiepunt Assessment en Monitoring nieuwe drugs. Risicoschatting gamma-hydroxyboterzuur 2011. Bilthoven: CAM; 2011.

Hoe te verwijzen

    Nationale Drug Monitor, editie 2026. . . Geraadpleegd op: . Trimbos-instituut, Utrecht & WODC, Den Haag.