Rol van gemeenten
Het nationale alcoholbeleid wordt op gemeentelijk niveau verder uitgewerkt en in praktijk gebracht voor het voorkomen en verminderen van problematisch alcoholgebruik. Gemeenten volgen in hun lokale beleidsplannen grotendeels de landelijke kaders en prioriteiten, maar hebben ook veel vrijheid om het lokale alcoholbeleid aan te passen aan de plaatselijke situatie.
Preventie- en handhavingsplan alcohol
Vanuit de Wet publieke gezondheid (Wpg) [1] zijn gemeenten verplicht elke vier jaar een gemeentelijke nota gezondheidsbeleid op te stellen. Voor die nota vormt de landelijke nota gezondheidsbeleid 2025-2028 (de Gezondheidsnota) [2] het belangrijkste kader.
Voor het lokale alcoholbeleid vormt de Alcoholwet [3] het belangrijkste kader. De Alcoholwet verplicht gemeenten om iedere vier jaar een Preventie- en handhavingsplan alcohol vast te stellen. Hierin staan de hoofdpunten van het beleid voor de preventie van alcoholgebruik en voor de handhaving van de Alcoholwet. Het plan dient gelijk te lopen met de gemeentelijke nota gezondheidsbeleid. Gemeenten kunnen hierin aanvullend beleid opnemen dat niet binnen het P&H-plan alcohol past, zoals vroegsignalering van alcoholproblematiek.
Voor meer informatie over het lokaal alcoholbeleid, zie het Expertisecentrum Alcohol.
Aanvullende informatie
Bronnen
- 1.Overheid.nl. Wet publieke gezondheid [Internet]. 2020. Available from: https://wetten.overheid.nl/BWBR0024705/2026-01-01
- 2.Rijksoverheid. Samen werken aan gezondheid. Landelijke nota gezondheidsbeleid 2025-2028. [Internet]. Den Haag; 2025. Available from: https://open.overheid.nl/documenten/f0a3eb6a-ca4c-4c79-b02c-4f050bb561c0/file
- 3.Overheid.nl. Alcoholwet [Internet]. 2025. Available from: https://wetten.overheid.nl/jci1.3:c:BWBR0002458¶graaf=2&artikel=2&z=2025-01-01&g=2025-01-01
Hoe te verwijzen
Nationale Drug Monitor, editie 2026. . . Geraadpleegd op: . Trimbos-instituut, Utrecht & WODC, Den Haag.