HomeGHB9.3.4 Kwetsbare groepen jongeren

9.3.4 Kwetsbare groepen jongeren

Gegevensbronnen

Binnen de groep jongeren zijn bepaalde groepen extra kwetsbaar. Jongeren met leer- of opvoedingsproblemen en jongeren in de jeugdzorg hebben vaak een combinatie van risicofactoren voor middelengebruik, waaronder ernstige gedragsproblemen, emotionele stoornissen, leerproblemen en een kwetsbare familieachtergrond, zoals een gebroken gezin of (een geschiedenis van) huiselijk geweld en misbruik.

De tabel onderaan deze pagina geeft een samenvatting van de resultaten uit uiteenlopende studies naar het GHB-gebruik in verschillende groepen kwetsbare jongeren. In 2020 onderzocht het EXPLORE-onderzoek het middelengebruik onder jongeren in de residentiële jeugdzorg ​[1]​. In de EXPLORE-onderzoeken is het gebruik van GHB echter niet afzonderlijk onderzocht. Het gebruik van GHB is wel afzonderlijk onderzocht door de Antenne-monitor in de jeugdzorg ​[2,3]​ en door de Antenne Nederland onder kwetsbare jongeren in de regio ​[4]​. De cijfers zijn niet vergelijkbaar vanwege verschillen in leeftijdsgroepen en methoden van onderzoek.

GHB-gebruik in kwetsbare groepen

Het gebruik van GHB komt slechts sporadisch voor onder jongeren in de jeugdzorg. Wel wordt het gebruik van GHB gesignaleerd in sommige groepen van kwetsbare jongeren in sommige regio’s van Nederland.

Jongeren in de (residentiële) jeugdzorg

De Amsterdamse Antenne-monitor onderzocht in 2019 het gebruik van GHB onder jongeren in de jeugdzorg. Het ging daarbij om jongeren in zowel de ambulante als de residentiële jeugdzorg als om jongeren in pleeggezinnen (zie onderstaande tabel) ​[2]​.

  • In 2019 werd in de jeugdzorg in Amsterdam een percentage gevonden van 3% ooitgebruik van GHB ​[2]​. Dat is even veel als in 2012, toen had 3% van de jongeren ooit GHB gebruikt en had 1% in de afgelopen maand nog GHB gebruikt (zie onderstaande tabel) ​[5]​. In de jeugdzorg in de Gooi en Vechtstreek lag in 2019 het percentage op 4% ooitgebruik van GHB, maar daarbij ging het om slechts één gebruiker ​[3]​.
  • Zowel in 2016 als in 2017 constateerden jongerenwerkers in Amsterdam dat onder kwetsbare (buurt)jongeren met een migratieachtergrond GHB-gebruik minder voorkwam dan onder autochtone kwetsbare (buurt)jongeren ​[6,7]​.

Kwetsbare jongeren in de regio

De Antenne-monitor Nederland onderzoekt het middelengebruik op kwalitatieve wijze onder groepen kwetsbare jongeren in diverse regio’s van Nederland ​[4]​​. In 2019 werden via een panelstudie, waaraan 8 preventiewerkers deelnamen, in totaal 27 groepen jongeren onderzocht uit dorpen en steden verspreid over heel Nederland. De groepen varieerden van 10 tot 50 jongeren en bestonden gemiddeld uit 25 jongeren. In deze groepen jongeren en jongvolwassenen, is – in meer of mindere mate – sprake van drugsproblematiek (problematisch of excessief gebruik), overlast en criminaliteit en/of meervoudige (psychosociale) problematiek. In totaal ging het naar schatting van de panelleden om 700 jongeren met een gemiddelde leeftijd van 18 jaar (13-30 jaar)​.

  • Het bleek dat in 12 van deze 27 groepen GHB werd gebruikt. Wat betreft de risico’s van het gebruik van GHB: “De negatieve eigenschappen van het middel zijn bij veel gebruikers inmiddels bekend” ​[4]​. Daarbij ging het niet om een survey-onderzoek, maar ging het om signalen uit kwalitatief onderzoek onder kwetsbare groepen van jongeren.

Tabel 9.3.4           Gebruik van GHB in kwetsbare groepen jongeren

Aanvullende informatie

Bronnen

  1. 1.
    Möhle M, Van Gelder N, Rombouts M, Scheffers-van Schayck T, Monshouwer K. Preventie en gebruik van alcohol, tabak, cannabis en andere middelen in de residentiële jeugdzorg: Kerngegevens uit het EXPLORE-onderzoek. Utrecht: Trimbos-instituut; 2021.
  2. 2.
    Nabben T, Benschop A. Antenne 2019: Trends in alcohol, tabak en drugs bij jonge Amsterdammers. Amsterdam: Rozenberg Publishers; 2020.
  3. 3.
    Benschop A, Nabben T. Antenne Gooi en Vechtstreek 2019: Zicht op middelengebruik onder jonge mensen in de regio. Amsterdam: Hogeschool van Amsterdam/Jellinek; 2020.
  4. 4.
    Nabben T. Antenne Nederland: Regiomonitor drugs en risicojongeren 2019. Amsterdam: Hogeschool van Amsterdam; 2020.
  5. 5.
    Benschop A, Nabben T, Korf DJ. Antenne 2012: Trends in alcohol, tabak en drugs bij jonge Amsterdammers. Amsterdam: Rozenberg Publishers; 2013.
  6. 6.
    Nabben T, Luijk SJ, Benschop A, Korf DJ. Antenne 2016: Trends in alcohol, tabak en drugs bij jonge Amsterdammers. Amsterdam: Rozenberg Publishers; 2017.
  7. 7.
    Nabben T, Luijk SJ, Korf DJ. Antenne 2017: Trends in alcohol, tabak en drugs bij jonge Amsterdammers. Amsterdam: Rozenberg Publishers; 2018.

Hoe te verwijzen

    Nationale Drug Monitor, editie 2022. . . Geraadpleegd op: . Trimbos-instituut, Utrecht & WODC, Den Haag.

Vergroot lettertype