Hoeveel uitgaanders gebruiken cannabis?

In het kort: Cannabis is een veelgebruikte drug onder uitgaanders. In 2023 had 46,9% van de uitgaande jongeren en jongvolwassenen (16-35 jaar) in het laatste jaar cannabis gebruikt. Het gebruik is daarmee iets lager dan in 2020 (51,0%). Onder uitgaanders behoren vooral mannen, uitgaanders met een opleiding op het basisonderwijs, vmbo, mavo of mbo-1 en jongeren van 16 t/m 29 jaar tot de gebruikersgroep. De meeste uitgaanders die cannabis gebruiken doen dat minder dan één keer per maand. Binnen het Amsterdamse uitgaansleven wordt gesignaleerd dat het aanbod in coffeeshops gevarieerder wordt met cannabis edibles (zoals gummy bears, lolly’s en chocolaatjes) en THC-arme wiet.

Wat verstaan we onder uitgaande jongeren en jongvolwassenen?

Deze pagina gaat over middelengebruik onder uitgaande jongeren en jongvolwassenen (ook wel: ‘uitgaanders’). Het landelijk onderzoek waarvan de resultaten hier worden beschreven heeft als doelgroep 16- tot en met 35-jarigen die het afgelopen jaar minstens één keer een feest, festival, club of discotheek hebben bezocht ​[1]​. Belangrijk om te weten is dat dit niet alle uitgaande jongeren in Nederland omvat. Jongeren die bijvoorbeeld alleen naar een kroeg, keet of thuisfeestje gaan, vallen buiten deze groep en zijn dus niet meegenomen. Zie voor meer informatie: Meer informatie over de onderzoeken op deze pagina. Naast de landelijke cijfers bespreken we ook opvallende bevindingen uit onderzoek in Amsterdam ​[2]​. Omdat het Amsterdamse uitgaansleven vaak trendsettend is, kunnen signalen van daar inzicht geven in nieuwe ontwikkelingen in middelengebruik in het uitgaansleven.

Cannabis is een veel gebruikte drug onder uitgaanders

In 2023 had 46,9% van de uitgaande jongeren en jongvolwassenen (16 t/m 35 jaar) in Nederland in het laatste jaar cannabis gebruikt. Ongeveer driekwart (76,4%) had ooit in het leven cannabis gebruikt. Cannabis was daarmee, na ecstasy, de drug met het hoogste percentage gebruikers in het laatste jaar. Het gebruik van cannabis in het laatste jaar is onder de uitgaanders hoger dan onder leeftijdsgenoten (15-34 jaar) in de algemene bevolking (18,2%) ​[1]​.

Uitgaande mannen, uitgaanders met een opleiding op het basisonderwijs, vmbo, mavo of mbo-1 en jongeren (16-29 jaar) zijn vaker gebruikers van cannabis

Meer uitgaande mannen (54,2%) dan vrouwen (39,5%) hebben in het laatste jaar cannabis gebruikt. Ook zijn er leeftijds- en opleidingsverschillen: onder 16-29-jarigen is het percentage gebruikers in het laatste jaar hoger dan in de oudere leeftijdsgroep (30-35 jaar) en onder uitgaanders met een opleiding op het basisonderwijs, vmbo, mavo of mbo niveau 1 is het percentage gebruikers in het laatste jaar hoger dan onder uitgaanders met een hoger opleidingsniveau.  

Het gebruik van cannabis onder uitgaanders in 2023 iets lager dan in 2020

Het gebruik van cannabis in het laatste jaar is in 2023 (46,9%) iets lager dan in 2020 (51,0%). Het onderzoek in 2023 kon echter niet precies op dezelfde manier worden uitgevoerd als in 2020. Dit kan effect hebben gehad op de schattingen. Vooral bij kleine verschillen kunnen daarom alleen voorzichtige conclusies worden getrokken over een eventuele toe- of afname van het gebruik. Zie ook: Meer informatie over de onderzoeken op deze pagina.

De meeste uitgaanders die cannabis gebruiken doen dat enkele keren per jaar

Van de uitgaande jongeren en jongvolwassenen die in het afgelopen jaar cannabis hebben gebruikt, doet de meerderheid dit incidenteel: 12% heeft één keer gebruikt en 42,5% minder dan maandelijks. Ongeveer één op de tien (10,5%) gebruikt dagelijks. Veruit in de meeste gevallen (91,8%) wordt cannabis gebruikt door het te roken in de vorm van een joint.

Cannabis wordt meestal thuis gebruikt en weinig tijdens het uitgaan

Cannabis wordt in de meeste gevallen thuis of bij vrienden thuis gebruikt (83,3%) of tijdens een huisfeest (35,5%). Ook buiten wordt veel genoemd (33,9%). Uitgaanslocaties, zoals een feest/festival (16,7%) worden relatief weinig genoemd.

Opvallende signalen uit het Amsterdamse uitgaansleven: gevarieerder aanbod in coffeeshops

Kwalitatief onderzoek uit 2024 onder uitgaanders in Amsterdam signaleert dat niet-rokers die wel high willen worden, tegenwoordig door de markt worden bediend met cannabis edibles (zoals gummy bears, lolly’s en chocolaatjes). Ook wordt gesignaleerd dat coffeeshops in Amsterdam THC-arme wiet aanbieden. Verder is er een groeiende groep gebruikers die cannabis zonder tabak rookt, waarbij zij in plaats daarvan speciale kruiden gebruiken zoals klein hoefblad, rozenbottelblad en salie. De klassieke joint met tabak blijft ook nog steeds populair ​[2]​.

Aanvullende informatie