Kerncijfers alcohol, tabak en drugs

• In 2025 gebruikte 10,8% van de volwassen Nederlanders van 18 jaar en ouder één of meer soorten drugs in het laatste jaar. Dat zijn ruim 1,5 miljoen volwassenen. Onder jongvolwassenen van 18 tot 29 jaar lag dit percentage hoger, namelijk 26,2%. Tussen de verschillende middelen zien we grote verschillen in het gebruik in het afgelopen jaar. Cannabis blijft de meest gebruikte drug. In 2025 gebruikte 7,1% van de volwassenen cannabis ten minste één keer in het laatste jaar. Van alle volwassenen gebruikte 1,4% het middel (bijna) dagelijks. Omgerekend komt dat neer op ongeveer 1 miljoen volwassenen die in het laatste jaar cannabis gebruikten en 210 duizend volwassenen die het middel (bijna) dagelijks gebruiken. Na cannabis volgen ecstasy (4,1%; 600 duizend volwassenen), cocaïne (2,7%; 380 duizend), 3-MMC (1,9%; 270 duizend), amfetamine (1,4%; 210 duizend), ketamine (1,4%; 200 duizend) en paddo’s (1,2%; 180 duizend). Alle andere onderzochte drugs werden door minder dan 1% van de volwassenen gebruikt. Het gebruik van ecstasy, cocaïne, paddo’s en LSD nam tussen 2015 en 2025 toe, terwijl het gebruik van GHB en lachgas afnam. Het gebruik van cannabis, amfetamine en heroïne bleef in het afgelopen decennium relatief stabiel.
• In 2025 had ruim driekwart (76,2%) van de volwassenen in het laatste jaar weleens alcohol gedronken. 46,4% dronk niet of maximaal één glas alcohol per dag. Ruim één op de twintig (5,5%) Nederlandse volwassenen dronk overmatig alcohol. Daarnaast dronk 6,7% van de volwassenen zwaar. Vooral vrouwen, 75-plussers, volwassenen met een opleiding in het basisonderwijs, lbo, mavo, vmbo of mbo niveau 1, volwassenen met een herkomst buiten Europa en volwassenen in (zeer) sterk stedelijke gebieden drinken niet of maximaal 1 glas per dag. Overmatig drinken was het hoogst onder mannen, 20-24-jarigen en volwassenen met een Europese herkomst (incl. Nederland). Zwaar drinken was het hoogst onder mannen, 18-24-jarigen en volwassenen met een Nederlandse herkomst. Het percentage volwassenen dat weleens alcohol drinkt is tussen 2014 en 2025 afgenomen. In diezelfde periode nam ook het percentage volwassenen dat overmatig of zwaar dronk af.
• In 2025 rookte 17,8% van de volwassenen weleens en 12,1% rookte elke dag. Roken komt het vaakst voor onder mannen, volwassenen van 18-34 jaar, volwassenen met een opleiding in het basisonderwijs, lbo, mavo vmbo of mbo-niveau-1, volwassenen met een Europese (excl. NL) herkomst en volwassenen in (zeer) sterk stedelijke gebieden. In 2025 is het percentage volwassenen dat weleens rookt niet veranderd in vergelijking met de vorige meting in 2024. Hetzelfde geldt voor het percentage volwassenen dat dagelijks rookt. Vergeleken met de eerste meting in 2014 is het percentage rokers en dagelijks rokers wel gedaald. 

• In 2023 is het gebruik van alcohol en lachgas onder scholieren van 12 tot en met 16 jaar gedaald vergeleken met eerdere jaren. Na een jarenlange daling is het roken onder scholieren sinds 2017 niet verder gedaald. Verder is het gebruik van cannabis gedaald vergeleken met 2003, maar niet veranderd vergeleken met 2019 en 2021. Het percentage scholieren dat ooit ecstasy heeft gebruikt is tussen 2003 en 2023 ongeveer gelijk gebleven. Alleen in 2017 vond een tijdelijke daling plaats.  
• Sommige groepen scholieren gebruiken meer middelen dan anderen. Zo roken en vapen meisjes vaker dan jongens. Ook neemt het gebruik van middelen toe met de leeftijd. Verder hebben vmbo-scholieren meer ervaring met roken en gebruik van cannabis dan vwo-scholieren. En scholieren met een Nederlandse herkomst hebben meer ervaring met roken en alcohol drinken dan scholieren met een niet-Nederlandse herkomst.

Vergeleken met andere landen in de EU heeft Nederland het hoogste percentage laatste-jaar-gebruikers van ecstasy en cocaïne. Ook voor cannabis en amfetamine ligt het gebruik in Nederland in de hogere regionen van Europa.

Alcoholproblematiek komt het meest voor binnen de verslavingszorg, met een aandeel van 43%. Na alcohol is cannabis de meest voorkomende verslaving in de verslavingszorg, en onder jongeren (<25 jaar) de meest voorkomende problematiek. Steeds meer mensen geven aan naast hun primaire problematiek ook problemen te hebben met andere middelen. Verslaving aan cocaïne, ecstasy en GHB gaat vaak gepaard met problemen met andere middelen. Het aandeel ‘overige middelen’ neemt toe. Hoewel het aandeel in de verslavingszorg relatief klein is en deze verzamelcategorie vaak niet specifiek genoeg wordt geregistreerd, valt vooral op dat in 2025 ruim 700 mensen in behandeling zijn voor een primaire ketamineverslaving en bijna 1000 voor een 3-MMC-verslaving. Het aantal personen met primaire problematiek medicijnen (met name slaap- en kalmeringsmiddelen) is afgelopen 10 jaar gestegen van circa 900 personen in 2016 naar ruim 1.600 in 2025.

• In 2024 overleden er ten minste 378 mensen van 15 jaar en ouder door het gebruik van drugs. Dit aantal is tussen 2014 en 2024 bijna verdrievoudigd. Deze toename komt vooral door een stijging in het aantal sterfgevallen door opioïden en overige, niet gespecificeerde drugs. Het aantal sterfgevallen door opioïden is tussen 2014 en 2024 meer dan verviervoudigd, van 40 naar 161. In diezelfde periode is het aantal sterfgevallen door cocaïne meer dan verdubbeld, van 24 naar 61. In diezelfde periode is het aantal sterfgevallen door psychostimulantia toegenomen van 14 naar 19. Tussen 2014 en 2024 is het aantal overige, niet gespecificeerde drugs verdriedubbeld van 45 naar 135 gevallen per jaar. Het gemiddelde lag op de 80 gevallen per jaar. Onder deze groep “overige, niet gespecificeerd drugs vallen overlijdens gerelateerd aan NPS, maar ook gevallen waarbij het exacte middelengebruik onbekend was of waarbij iemand is overleden door (de langdurige gevolgen van een stoornis in) het gebruik van meerdere middelen.
• Roken is in Nederland de belangrijkste oorzaak van vroegtijdige sterfte. In 2024 overleden in Nederland naar schatting 19.220 mensen aan de gevolgen van roken en 1.040 aan de gevolgen van meeroken.  
• In 2024 werd het totaal aantal aan alcohol gerelateerde sterfgevallen door het RIVM geschat op 2.440. Dat is 1,4% van de totale sterfte in Nederland. Het grootste deel komt door beroertes. Het CBS rapporteerde in 2024, op basis van de Doodsoorzakenstatistiek, 1.056 sterfgevallen door alcohol. Het gaat bij de CBS-registratie alleen om sterfgevallen waarbij er een direct verband is tussen het alcoholgebruik en het overlijden (primaire sterfte). Sterfgevallen waarbij alcohol een indirecte rol heeft gespeeld (secundaire sterfte), zoals bij bepaalde vormen van kanker of verkeersongevallen, zijn geen onderdeel van de Doodsoorzakenstatistiek.

• In 2025 bevatte de ‘meest populaire’ nederwiet gemiddeld 15,6% THC. Het gemiddelde THC-gehalte in nederwiet is tussen 2024 en 2025 gestegen. Het gemiddelde THC-gehalte in geïmporteerde hasj en nederhasj bleef in deze periode ongeveer gelijk. In 2025 was de prijs voor een gram cannabis, ongeacht de soort, gemiddeld €11,23. De prijs van nederwiet is op lange termijn gestegen.
• Bijna de helft (47,6%) van alle ingeleverde drugsmonsters in 2025 waren ecstasypillen. In bijna alle pillen zat ook echt MDMA, de actieve stof in ecstasy. Het gemiddelde MDMA-gehalte van een ecstasypil in 2025 (155 mg) is sinds 2022 gestegen. In 6,3% van de ecstasypillen zaten (ook) andere stoffen dan MDMA. MDMA-poeder wordt minder vaak ingeleverd dan ecstasypillen. Monsters die ingeleverd zijn als MDMA-poeder bevatten in 95,1% van de gevallen ook echt MDMA en hebben een gemiddeld MDMA-gehalte van 77%. MDMA wordt ook regelmatig in andere drugs zoals tusi aangetroffen.
• 3-MMC en 4-MMC worden de afgelopen jaren steeds meer ingeleverd bij de drugstestservice. In 2025 was 3-MMC de meest ingeleverde NPS: één op de tien ingeleverde drugsmonsters was verkocht als 3-MMC. Van alle middelen die in 2025 werden ingeleverd was 3-MMC, na ecstasy/MDMA, zelfs het meest aangeleverde middel. Opvallend is dat in meer dan 95% van deze monsters géén 3-MMC werd aangetroffen, maar andere stoffen zoals 2-MMC.
• Van alle drugsmonsters die in 2025 waren ingeleverd bij de testlocaties, werd één op de twintig verkocht als cocaïne. Dit is vergelijkbaar met 2024. Bijna alle geteste cocaïnemonsters bevatten ook echt cocaïne. Het gemiddelde gehalte cocaïne in cocaïnepoeders is met 76% het hoogst sinds 10 jaar. Bijna acht op de tien cocaïnemonsters bevatten alléén cocaïne, de overige monsters bevatten (ook) andere stoffen. Procaïne is het meest voorkomende versnijdingsmiddel, gevolgd door fenacetine. Crack-cocaïne wordt maar weinig ingeleverd bij de drugstestservice.
• Van de klassieke psychedelica wordt er vooral LSD ingeleverd bij het DIMS. Het DIMS analyseert geen natuurlijke producten, zoals paddo’s en truffels. In 2025 was 1% van de drugsmonsters gekocht als LSD. Bijna 95% van de ingeleverde LSD-monsters bevatte ook echt LSD. De gemiddelde dosering LSD op blotters (86 microgram) is in 2025 het hoogste in de afgelopen vijf jaar.